درک و فهم نقش اساسی نهاد تعلیم و تربیت، مهندسی فرهنگی و موضوع تحول ونو سازی در نظام آموزشی، تربیتی و علمی کشور، اعـم از آموزش عالی و آموزش‌وپرورش و نیز تحول در علوم انسانی که در دهه‌های گذشته مورد تأکید رهبر حکیم انقلاب بوده، هنـوز بـه سرانجام مطلوب نرسیده است؛ به تعویق افتادن این امور خسارت بزرگی متوجه انقلاب اسلامی خواهد کرد. تنها زمانی که نیروی انسانی یک نظام سیاسی با آن همسو باشد، توالد نسل و کثرتش موجب شتاب گرفتن نظام سیاسی به سوی اهداف خود خواهد شد، اما اگر نیروی انسانی یک نظام سیاسی همسو با اهداف و آرمان‌های آن تربیت نشود، نه‌تنها فراوانی نسل‌ها کمکی به نظام سیاسی نیست، بلکه مشکلات زیادی در عرصه‌های سیاسی، فرهنگی، اجتماعی و حتی امنیتی برای نظام سیاسی یک کشور، به بار خواهد آورد.
در یک جلسه خصوصی همراه با وزیر، معاون پرورشی وزارت و معاونین پرورشی استان‌ها (تقریباً 30 نفر) در دهه 70 جهت دریافت رهنمود برای مسائل تربیتی کشور، خدمت رهبر فرزانه رسیدیم؛ در این دیدار دوساعته معظم‌له مطالب پُرمغز و بسیار مفیدی مطرح کردند که بعد از آن دیدار به‌صورت کتاب با عنوان «منشور تربیتی»، چاپ شد. ایشان در جلسه این مضمون را فرمودند: «به یک نظر بزرگ‌ترین کار در نظام جمهوری اسلامی، تربیت نسلی رشید، بصیر و بالنده است که بتواند در آینده پیام انقلاب اسلامی را به جهان تشنه حقیقت، معنویت و عدالت، برساند.»
در ریشه‌یابی مشکلات کشور، می‌توان عللی را برشمرد، اما بدون تردید آموزش‌وپرورش با دوره 12 ساله و با زیر پوشش قرار دادن حدود 50 میلیون جمعیت اعم از یک میلیون معلم و کارمند و 16 میلیون دانش‌آموز و 32 میلیون والدین آن‌ها، نقش عمده و اصلی در این زمینه دارد. توجه به آموزش‌وپرورش و نگرش درست به نقش آن به‌عنوان «کارخانه انسان‌سازی»، باید مطمح نظر مجلس و دولت و همه دست‌اندرکاران قرار گیرد؛ نه به‌عنوان سازمان مصرفی، بلکه به‌عنوان یک مجموعه مولد، انسان‌ساز، آینده‌ساز و عامل رشد و پیشرفت کشور.
اما مواردی که آموزش‌وپرورش ما از آن رنج می‌برد؛ رسوخ سیاست‌بازی و افکار باندی و گروهی که به مرور زمان مدیران و نیروهای لایق جامعه را در هر طیف سیاسی، به حاشیه برده و در برخی موارد افراد ضعیف و ناکارآمد و بله‌قربان‌گو را در مصادر امر قرار می‌دهد.
استخدام‌های غیر اصولی و به‌کارگیری آن‌ها در عرصه آموزشی و تربیتی و عدم توجه به بهسازی و بازسازی نیروها در طول زمان، کم‌رنگ شدن ارزیابی‌های میدانی از فعالیت نیروهای آموزشی و تربیتی که زمانی به‌عنوان معلم راهنما فعالیت می‌کردند.
حافظه‌محوری و توجه تام و تمام به آموزش صرف، پدیده کلاس‌های کنکوری و آموزشگاه‌های خصوصی که تقریباً با نظارت‌های غیر مؤثر اداره می‌شوند و غفلت از امر تربیت در ساحت‌های مختلف که مد نظر قرار نمی‌گیرد.
کم‌رنگ شدن فعالیت‌های تربیتی در مدارس، کم‌رونق شدن اردوهای هدف‌دار و جهت‌دار تربیتی تا حدی که براساس شنیده‌ها، اردوگاهی در یکی از شهرستان‌ها، تبدیل به مرکز تولید زغال شده است!
کوچ نسل نوخاسته به فضای مجازی بی‌دروپیکر و یله و رها، کم‌رنگ شدن مرجعیت اجتماعی معلمان و مربیان برای دانش‌آموزان و به‌وجود آمدن نسل «نت» که از هویت دینی، فرهنگی و ملی خود فاصله گرفته است.
حضور 17 درصدی نوجوانان و دانش‌آموزان با روحیه هیجانی در اغتشاشات دی‌ماه، زنگ خطری است که بیش‌ازپیش ما را به درک و فهم عمیق نقش نهاد مقدس آموزش‌وپرورش و معلمان و مربیان در تربیت نسل نوخواسته برای تداوم انقلاب اسلامی فرا می‌خواند. امید که دست‌اندرکاران امر همت و حمیت خود را جهت ایفای نقش سازنده برای این نسل بالنده، به کار گیرند، ان‌شاءالله.