حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در دیدار صدها نفر از نخبگان علمی، نفرات برتر المپیادها و آزمون‌ ورودی دانشگاه‌ها با تأکید بر لزوم استفاده حداکثری از نخبگان در بخش‌های مختلف و لزوم ایجاد زمینه برای اثرگذاری نخبگان در مسائل کشور، گفتند: امروز مهم‌ترین وظیفه و جهاد نخبگان، ایجاد یک نهضت و خیزش جدید علمی است.
رهبر انقلاب اسلامی همچنین با تأکید بر اینکه به‌زودی درباره مسائل غزه و لبنان با ملت ایران صحبت خواهند کرد، افزودند: اساس مشکلات منطقه، کسانی همچون آمریکا و برخی کشورهای اروپایی هستند که به دروغ دم از صلح و آرامش می‌زنند؛ بر همین اساس تنها راه پایان درگیری‌ها و جنگ‌ها در منطقه، کم‌ شدن شر این کشورها است.
رهبر انقلاب در ابتدای این دیدار با اشاره به حادثه شهادت مجاهد کبیر سیدحسن نصرالله، گفتند: ما این‌روزها عزاداریم و به‌خصوص بنده جداً عزادار هستم، چراکه حادثه فقدان آقای سیدحسن نصرالله ضایعه کوچکی نیست؛ اما با وجود این عزای عمومی در کشور، دیدار با نخبگان را که از قبل برنامه‌ریزی شده بود، به زمان دیگری موکول نکردیم.
حضرت آیت‌الله خامنه‌ای علت برگزار شدن دیدار نخبگان در وقت مقرر را ضرورت توجه دادن به مسئله نخبگان خواندند و افزودند: پیام تشکیل این جلسه آن است که اگرچه عزاداریم، اما عزای ما به معنی ماتم گرفتن و افسرده شدن و گوشه‌نشینی نیست، بلکه عزای ما از جنس عزای حضرت سیدالشهدا (ع) است؛ یعنی زنده‌کننده، پیش‌برنده و شوق‌آفرین برای کار و پیشرفت بوده و این پیام باید در دل و جان ما واقعاً نفوذ پیدا کند.
ایشان گفتند: اساس مشکل و عامل ایجاد درگیری‌ها و جنگ‌ها در منطقه، حضور آمریکا و بعضی از کشورهای اروپایی است که به دروغ از صلح و آرامش دم می‌زنند و اگر شر آن‌ها از این منطقه کم شود، درگیری‌ها و جنگ‌ها خاتمه می‌یابد و خود کشورها قادر به اداره منطقه و هم‌زیستی با صلح و عافیت هستند.
رهبر انقلاب اسلامی تحریک صدام برای حمله به ایران و رقم خوردن روزهای تلخ و سخت را نمونه‌ای از جنگ‌افروزی آمریکا و غربی‌ها در منطقه دانستند و افزودند: محبت کنونی بین دو کشور ایران و عراق که اوج تجلی آن در راهپیمایی بزرگ اربعین بوده، مصداق روشنی است که نشان می‌دهد عامل اصلی مشکلات منطقه، مدعیان دروغین صلح هستند که باید به توفیق الهی و همت بلند ملت ایران و با کمک از الهامات انقلاب اسلامی و همکاری دیگر ملت‌ها، شر آن‌ها از منطقه کم شود.
حضرت آیت‌الله خامنه‌ای سپس درباره موضوع نخبگان با تحسین سخنان سنجیده و امیدوارکننده هفت تن از نخبگان و همچنین معاون علمی رئیس‌جمهور در این دیدار، گفتند: خاصیت ذهن جوان، فعال بودن و درنظر گرفتن اهداف بزرگ است که این بدون تردید قابل تحسین بوده؛ اما این طرح‌ها و برنامه‌ها باید با پیگیری جدی، به‌صورت پیشنهادهای عملی و قابل تحقق به دستگاه‌های مربوطه منتقل شود.
رهبر انقلاب در ادامه به سه مسئله متناسب با موضوع دیدار یعنی توجه به واقعیت نخبگی در کشور، حفظ و تکثیر نخبگان و وظایف و مسئولیت‌های نخبگان پرداختند.
ایشان در بیان موضوع نخست یعنی ضرورت توجه به واقعیت‌های نخبگی در کشور، نشناختن داشته‌ها و ظرفیت‌ها را از آفت‌های مهم برای یک کشور دانستند و با تأکید بر ضرورت شناختن آن‌ها در مقابل تلاش بدخواهان برای کتمان یا انکار توانایی‌ها، گفتند: بعضی‌ها همچنان مثل 100 سال قبل فکر می‌کنند و با انکار توان علمی حاضر به پذیرش این واقعیت نیستند که در فضا و زیست‌بوم کنونی کشور ممکن است اتفاقات بسیار بزرگ و حیرت‌آوری برای دنیا رخ دهد.
حضرت آیت‌الله خامنه‌ای نخبگی و زمینه‌های نخبه‌سازی را از مهم‌ترین داشته‌های کشور برشمردند و افزودند: مهم‌ترین زمینه برای نخبه‌سازی بهره هوشی است و ایران در زمینه بهره هوشی جزء کشورهای پیشرو دنیا است.
رهبر انقلاب توجه به نخبگی و نخبه‌پروری در دوره طاغوت را کاملاً مغفول دانستند و گفتند: پس از انقلاب به توانایی‌های گوناگون نخبگان توجه شد، اما این توجه باید با وارد کردن بیشتر آن‌ها به میدان در بخش‌های مختلف ازجمله آب، نفت، گاز، انرژی هسته‌ای، نانو و دانش‌های جدید مانند هوش مصنوعی مضاعف شود که این کار هم جزء وظایف معاونت علمی رئیس‌جمهور است و اساساً تشکیل بنیاد نخبگان با هدف شناسایی نخبگان و استفاده از آن‌ها برای انجام کارهای مهم بود.
حضرت آیت‌الله خامنه‌ای حفظ و تکثیر نخبگان و جلوگیری از فرار و خروج آن‌ها از کشور به امیدهای واهی را در گرو احساس اثرگذاری نخبه برای کشور دانستند و افزودند: نخبه‌ای که با درب بسته فلان پژوهشگاه یا دستگاه دولتی مواجه شود، احساس بی‌اثری می‌کند و برای امرار معاش ناگزیر به کارهایی می‌شود که دیگر نخبه نخواهد بود.
ایشان با تأکید بر ضرورت وجود سازوکار مشخص برای مراجعه نخبگان و عرضه توانایی‌های خودشان، گفتند: معاونت علمی در این زمینه نیز می‌تواند حلقه وصل باشد. البته همه دستگاه‌های دولتی و حکومتی باید از نخبگان استفاده و این احساس را در نخبگان ایجاد کنند که وجود آن‌ها مؤثر و مورد استفاده است.
رهبر انقلاب با اشاره به خروج برخی نخبگان از کشور با هدف رشد و استمرار تحقیقات علمی به‌علت وجود زمینه‌های آن در بعضی کشورها، فراهم کردن امکانات تحقیق و رشد علمی را ضروری خواندند و تأکید کردند: عرصه دیگر نقش‌آفرینی نخبگان تشکیل اندیشکده‌ها به‌عنوان مجمع نخبگان هر رشته علمی است که در این زمینه نیز معاونت علمی، حلقه وصل آن‌ها با مراکز ذی‌ربط است. ضمن آنکه دیوان‌سالاری‌ها هم که برای روحیه ظریف نخبگان واقعاً مهلک است، باید حذف شوند.
ایشان در بیان محور سوم از مسائل مربوط به نخبگان یعنی مسئولیت‌ها و وظایف آنان افزودند: مسئولیت نخبگان بیش از آحاد مردم است؛ چراکه بیش از دیگران از نعمت‌ها و تفضلات الهی مانند علم، آبرو و ثروت برخوردار هستند.
حضرت آیت‌الله خامنه‌ای مسئولیت نخبگان در قِبال خیزش علمی کشور را بسیار مهم دانستند و خاطرنشان کردند: خیزش علمی در دوره‌ای مطرح و با اقبال دستگاه‌ها و دانشگاه‌ها همراه شد که نتیجه آن افزایش سرعت رشد علمی کشور بود؛ البته همان زمان هم گفته شد، اما این سرعت رشد قدری دچار اُفت شده است.
ایشان با اشاره به تحولات سریع علم در دنیا، نخبگان را به جهاد برای خیزش علمی فرا خواندند و تأکید کردند: کشور به خیزش و نهضت جدید علمی نیاز دارد که این مهم، وظیفه نخبگان است؛ البته مراکز علمی و پژوهشی هم در این زمینه مسئول هستند، اما عامل اصلی فرد نخبه است.
رهبر انقلاب اسلامی ایجاد نهضت و خیزش جدید علمی را جهاد نخبگان برشمردند و با تأکید بر اینکه حرکت و خیزش جدید علمی موجب تفوق یافتن بر رقیبان و بدخواهان خواهد شد، گفتند: یکی از نتایج برتری علمی و فناوری این خواهد بود که دست دشمن از ضربه زدن به مردم غزه و ضاحیه بیروت کوتاه و مانع آتش‌افروزی‌هایی خواهد شد که دل مردم و جوانان را می‌سوزاند.
ایشان در توصیه بعدی با اشاره به فاصله زیاد تعداد شرکت‌های دانش‌بنیان با میزان پیش‌بینی‌شده در برنامه هفتم، ضرورت افزایش شرکت‌ها را مورد تأکید قرار دادند و افزودند: البته این افزایش نباید با پایین آوردن نشان افتخار شرکت‌های دانش‌بنیان و به شکلی انجام شود که شرکت‌ها واقعاً دانش‌بنیان نباشند، بلکه باید سخت‌گیری‌های لازم در زمینه ارزیابی‌ها انجام شود.
در ابتدای این دیدار دکتر حسین افشین معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور و رئیس بنیاد ملی نخبگان با بیان اینکه «امروز فناوری به مؤلفه اصلی قدرت در دنیا تبدیل شده است و ایجاد زنجیره تأمین و قرار گرفتن در لبه‌های فناوری اهمیت راهبردی دارد»، گزارشی از برنامه‌های آتی این معاونت به‌منظور حرکت در مسیر افزایش اقتدار فناوری ازجمله در زمینه تدوین برنامه جامع هوش مصنوعی بیان کرد.
همچنین هفت نفر از اعضای بنیاد ملی نخبگان آقایان:
- میلاد لطفی، دانشجوی دکترای روابط بین‌الملل
- حجت میان‌آبادی، دکترای مدیریت آب
- سیدعلی مدنی‌زاده، دکترای اقتصاد و دارنده نشان برنز المپیاد جهانی ریاضی سال 2000
- رسول لوایی، دکترای توسعه کشاورزی و دارنده جایزه تحصیلی بنیاد ملی نخبگان
- سجاد انتشاری، دکترای مدیریت منابع آب و دارنده جایزه تحصیلی بنیاد ملی نخبگان
و خانم‌ها:
- مریم رضاپور، دکترای مهندسی صنایع و رتبه نخست دوره دکتری
و حنانه خرمدشتی، دانش‌آموز پایه دوازدهم دبیرستان فرزانگان دو و دارنده نشان طلای المپیاد جهانی نجوم و اختر فیزیک سال 2024، به بیان نظرات و پیشنهادهایی درخصوص مسائل مختلف کشور پرداختند.
ضرورت تحول دیپلماسی علمی کشور با بهبود فرایند جذب دانشجویان نخبه منطقه‌ای و بین‌المللی، ایجاد بستر افزایش کاربرد هوش مصنوعی در حوزه‌های دارای اولویت نظیر «انرژی»، «امنیت غذایی»، «لجستیک» و «سیاست‌های پولی»، حل تعارض منافع در سیاست‌گذاری‌های حوزه آب، استفاده از ابزارهای قدرت نرم و ظرفیت سازمان‌های همکاری منطقه‌ای برای بهبود دیپلماسی آبی، تحقق اهداف برنامه‌های توسعه و اسناد بالادستی با توانمندسازی نظام حکمرانی کشور و بسیج نخبگان، ارتقای سرمایه‌های انسانی با تجهیز نخبگان به مهارت‌های اداری و تصحیح فرایند جذب نخبگان در ادارات، رفع تورم ساختاری و قوانین با حذف شوراهای موازی و ایجاد کمیته‌های راهبر پیشرفت، اصلاح فرایند سنجش کنکور با رفع سایه سنگین نمرات نهایی برای ورود به دانشگاه، ارائه الگوهای نخبگانی و ترویج سبک زندگی علمی برای نوجوانان، کاهش محدودیت سنی برای شرکت در المپیادهای علمی، ایجاد امنیت غذایی از محل مدیریت ضایعات غذایی و ضرورت حضور حلقه‌های میانی برای اجرای الگوی عملیاتی تبدیل سواحل مکران به پایتخت اقتصادی کشور، ازجمله محورهای مطرح‌شده از سوی نخبگان حاضر در دیدار امروز با رهبر انقلاب اسلامی بود.